الأسر: الشد بالقيد، من قولهم: أسرت القتب، وسمي الأسير بذلك، ثم قيل لكل مأخوذ ومقيد وإن لم يكن مشدودا ذلك . وقيل في جمعه: أسارى وأسارى وأسرى، وقال تعالى: ويتيما وأسيرا [الإنسان/ 8]. ويتجوز به فيقال: أنا أسير نعمتك، وأسرة الرجل: من يتقوى به. قال تعالى: وشددنا أسرهم [الإنسان/ 28] إشارة إلى حكمته تعالى في تراكيب الإنسان المأمور بتأملها وتدبرها في قوله تعالى: وفي أنفسكم أفلا تبصرون [الذاريات/ 21]. والأسر: احتباس البول، ورجل مأسور: أصابه أسر، كأنه سد منفذ بوله، والأسر في البول كالحصر في الغائط.
Exdore translation — not part of the source
el-Esr: Bir bağ ile, kösteğe bağlayıp sıkıca tutturmaktır. "أسرت القتب: Semeri sıkıca bağladım" sözünden gelir. Esîr de bundan dolayı bu adı almıştır. Sonra, bağlanmış olmasa bile yakalanan ve bağlı olan herkes için de kullanılır oldu. Çoğulunda "esârâ", "üsârâ" ve "esrâ" denmiştir. Yüce Allah, "ve bir yetime ve bir esire" [76:8] buyurmuştur. Bu kelime mecazen de kullanılır; nitekim "ben senin nimetinin esiriyim" denir. Kişinin "üsret"i (أسرة): kendisiyle güç bulduğu yakınlarıdır. Yüce Allah, "ve onların bünyesini sağlamlaştırdık" [76:28] buyurmuştur; bu, Yüce Allah'ın, "ve kendi nefislerinizde de; hâlâ görmüyor musunuz?" [51:21] sözünde üzerinde düşünülmesi ve tefekkür edilmesi emredilen insan yapısındaki hikmetine bir işarettir. el-Esr, aynı zamanda idrarın tutulmasıdır. "رجل مأسور": kendisine esr (idrar tutukluğu) isabet etmiş kişidir; sanki idrar yolu tıkanmış gibidir. İdrardaki esr, dışkıdaki hasr (kabızlık) gibidir.
Râgıb el-İsfahânî, el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân · OpenITI (CC BY-NC-SA 4.0)