يقال: غررت فلانا: أصبت غرته ونلت منه ما أريده، والغرة: غفلة في اليقظة، والغرار: غفلة مع غفوة، وأصل ذلك من الغر، وهو الأثر الظاهر من الشيء، ومنه: غرة الفرس. وغرار السيف أي: حده، وغر الثوب: أثر كسره، وقيل: اطوه على غره ، وغره كذا غرورا كأنما طواه على غره. قال تعالى: ما غرك بربك الكريم [الانفطار/ 6]، لا يغرنك تقلب الذين كفروا في البلاد [آل عمران/ 196]، وقال: وما يعدهم الشيطان إلا غرورا [النساء/ 120]، وقال: بل إن يعد الظالمون بعضهم بعضا إلا غرورا [فاطر/ 40]، وقال: يوحي بعضهم إلى بعض زخرف القول غرورا [الأنعام/ 112]، وقال: وما الحياة الدنيا إلا متاع الغرور [آل عمران/ 185]، وغرتهم الحياة الدنيا [الأنعام/ 70]، ما وعدنا الله ورسوله إلا غرورا [الأحزاب/ 12]، ولا يغرنكم بالله الغرور [لقمان/ 33]، فالغرور: كل ما يغر الإنسان من مال وجاه وشهوة وشيطان، وقد فسر بالشيطان إذ هو أخبث الغارين، وبالدنيا لما قيل: الدنيا تغر وتضر وتمر ، والغرر: الخطر، وهو من الغر، «ونهي عن بيع الغرر» . والغرير: الخلق الحسن اعتبارا بأنه يغر، وقيل: فلان أدبر غريره وأقبل هريرة ، فباعتبار غرة الفرس وشهرته بها قيل: فلان أغر إذا كان مشهورا كريما، وقيل: الغرر لثلاث ليال من أول الشهر لكون ذلك منه كالغرة من الفرس، وغرار السيف: حده، والغرار: لبن قليل، وغارت الناقة: قل لبنها بعد أن ظن أن لا يقل، فكأنها غرت صاحبها.
Exdore çevirisi — kaynağın parçası değildir
"Garartü fülânen" denir: onun gafletini yakaladım ve ondan istediğimi elde ettim. el-Gırre: uyanıkken meydana gelen gaflet; el-Gırâr: uyuklamayla birlikte olan gaflet. Bunun aslı el-Garr'dır; o da bir şeyin üzerinde beliren (görünür) izdir. Atın alnındaki akıtma anlamındaki "gurretü'l-feres" de bundandır. Kılıcın gırârı: onun keskin yanı. Elbisenin garr'ı: katlama izi. "Onu garr'ı (kat izi) üzerinden katla" denmiştir. "Garrahu kezâ gurûran": sanki onu kendi kat izi üzerinden katlamış gibi (aldattı). Yüce Allah şöyle buyurmuştur: "Seni, cömert olan Rabbine karşı ne aldattı?" [82:6]; "İnkâr edenlerin diyar diyar dolaşmaları sakın seni aldatmasın" [3:196]; ve: "Şeytan onlara aldatmadan başka bir şey vaad etmez" [4:120]; ve: "Hayır, o zalimler birbirlerine aldatmadan başka bir şey vaad etmiyorlar" [35:40]; ve: "Aldatmak için birbirlerine yaldızlı sözler fısıldarlar" [6:112]; ve: "Dünya hayatı, aldatıcı bir metadan başka bir şey değildir" [3:185]; "Dünya hayatı onları aldattı" [6:70]; "Allah ve Resulü bize aldatmadan başka bir şey vaad etmemiş" [33:12]; "Aldatıcı (el-Garûr) sizi Allah hakkında aldatmasın" [31:33]. el-Garûr: İnsanı aldatan her şeydir: mal, mevki, şehvet ve şeytan. Şeytan olarak da tefsir edilmiştir; çünkü o, aldatıcıların en habisidir. Dünya olarak da tefsir edilmiştir; nitekim "Dünya aldatır, zarar verir ve geçip gider" denmiştir. el-Garar: tehlike/riziko; o da el-Garr'dandır. "Garar satışı yasaklanmıştır." el-Garîr: güzel huy; aldattığı (insanı cezbedip yanılttığı) dikkate alınarak böyle denmiştir. Şöyle denmiştir: "Falancanın garîr'i (güzel huyu) gitti, hırıltısı geldi." Atın gurresi (alnındaki akıtma) ve onunla meşhur olması dikkate alınarak, meşhur ve cömert kimse için "falanca egarr'dır" denmiştir. Ayın ilk üç gecesine el-Gurar denmiştir; çünkü bunlar ay için, atın gurresi gibidir. Kılıcın gırârı: keskin yanı. el-Gırâr: az süt. "Gârati'n-nâka": azalmayacağı sanılırken devenin sütü azaldı; sanki sahibini aldatmış gibi.
Râgıb el-İsfahânî, el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân · OpenITI (CC BY-NC-SA 4.0)